Wydruk zamiast pisma ręcznego, brak daty, wspólny testament małżonków. Siedem błędów, przez które sąd uzna testament za nieważny.
Trzy warunki ważności
Testament własnoręczny jest ważny, jeżeli spełnia trzy warunki jednocześnie: został w całości napisany pismem ręcznym spadkodawcy, podpisany i opatrzony datą. Brzmi prosto, a mimo to jest to najczęściej podważana forma testamentu w polskich sądach.
Błąd 1: wydruk z komputera
Testament napisany na komputerze i tylko podpisany odręcznie jest nieważny. Nie ratuje go ani podpis, ani obecność świadków, ani poświadczenie podpisu u notariusza. Cały tekst musi być napisany ręcznie.
Błąd 2: brak daty
Brak daty nie zawsze przesądza o nieważności, ale staje się krytyczny wtedy, gdy istnieje kilka testamentów albo gdy kwestionowana jest zdolność testowania w danym okresie. A właśnie te dwie sytuacje trafiają do sądu najczęściej. Data ma być pełna: dzień, miesiąc, rok.
Błąd 3: podpis w niewłaściwym miejscu
Podpis powinien znaleźć się pod treścią rozrządzeń, tak żeby obejmował je w całości. Podpis w nagłówku albo na marginesie otwiera spór o to, czy dokument w ogóle został ukończony. Podpisujemy się imieniem i nazwiskiem, nie samym imieniem ani inicjałami.
Błąd 4: wspólny testament małżonków
W polskim prawie nie ma testamentów wspólnych. Dokument, w którym mąż i żona rozporządzają majątkiem w jednym piśmie, jest nieważny. Każde z małżonków sporządza własny testament, osobno.
Błąd 5: poprawki, skreślenia i dopiski
Przekreślenia i dopiski na marginesie prowokują pytania, kiedy powstały i kto je naniósł. Jeżeli treść wymaga zmiany, bezpieczniej napisać nowy testament od początku i zniszczyć poprzedni, niż poprawiać stary.
Błąd 6: niejasne sformułowania
Zdanie w rodzaju mieszkanie zapisuję córce, a resztę synowi brzmi jednoznacznie dla autora, ale prawnie oznacza co innego niż powołanie do spadku. Bez precyzyjnych sformułowań sąd musi ustalać wolę zmarłego z dokumentu, który tej woli nie wyraża jasno, i tak powstają wieloletnie sprawy. Jeżeli celem jest przekazanie konkretnej rzeczy konkretnej osobie, właściwym narzędziem jest zapis windykacyjny, a ten wymaga formy notarialnej.
Błąd 7: testament, którego nikt nie znajduje
Testament schowany w książce nie zadziała, jeśli po śmierci trafi na makulaturę. Warto poinformować zaufaną osobę, gdzie dokument się znajduje, albo skorzystać z testamentu notarialnego i jego rejestracji.
Testament nie wyłącza zachowku
Nawet najlepiej napisany testament nie pozbawia najbliższych prawa do zachowku. Jeżeli celem jest realne pominięcie kogoś, potrzebne jest wydziedziczenie z jedną z przyczyn wskazanych w kodeksie cywilnym i opisanie jej w treści testamentu. Wydziedziczenie bez uzasadnienia jest bezskuteczne.
Pomagamy napisać testament, którego trudno podważyć.
Powiązane tematy
- Sporządzanie testamentów
- Unieważnienie testamentu
- Odrzucenie spadku - terminy, o których trzeba pamiętać
- Zachowek - komu przysługuje i ile wynosi
W sprawach wymagających pomocy prawnej zapraszamy - Kontakt z kancelarią albo poradę online - odpowiemy konkretnie na opisaną sytuację.
Zastrzeżenie
Powyższy tekst ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady prawnej ani opinii prawnej i nie może być podstawą decyzji w indywidualnej sprawie. Stan prawny na dzień publikacji; przepisy i orzecznictwo ulegają zmianom. Ocena konkretnego przypadku wymaga zapoznania się z całością okoliczności i dokumentów, dlatego przed podjęciem jakichkolwiek kroków zalecamy indywidualną konsultację prawną.
